Hiperandrogenizm

Czym jest hiperandrogenizm?

Hiperandrogenizm to zespół objawów klinicznych, wynikających z nadmiaru hormonów androgenowych. Androgeny to męskie hormony płciowe, które w niewielkich ilościach produkowane są również u kobiet – w jajnikach oraz nadnerczach.

hiperandrogenizm

Nadmiar androgenów daje takie objawy kliniczne jak trądzik, łojotok, hirsutyzm (nadmierne owłosienie), łysienie typu męskiego, przetłuszczanie włosów, obniżenie barwy głosu oraz zaburzenia miesiączkowania. Trądzik zazwyczaj przybiera formę bolących podskórnych gul na linii żuchwy, a także plecach, ramionach i dekolcie. Objawy hiperandrogenizmu mogą wystąpić również przy prawidłowym poziomie hormonów w badaniach. Wynika to indywidualnej nadreaktywności gruczołów łojowych w skórze i mieszków włosowych na fizjologiczny, prawidłowy poziom androgenów.

W przypadku hiperandrogenizmu najważniejsza jest dokładna diagnostyka i znalezienie przyczyny. Pamiętaj, że diagnostyką zajmuje się lekarz. Leczenie i działania związane z dietą oraz stylem życia będą się różnić w zależności od przyczyny podwyższonych androgenów.

 

Objawy hiperandrogenizmu – jakie badania?

Badania, które może zlecić Ci lekarz to przede wszystkim:

  • Testosteron + SHBG (białko wiążące hormony płciowe) – na podstawie obu wyników można obliczyć wskaźnik FAI, czyli wskaźnik wolnych androgenów
  • DHT – najsilniejszy androgen, 3x aktywniejszy od testosteronu, wytwarzany w jajnikach
  • DHEA-S + 17-hydroksyprogesteron – hormony wytwarzane w nadnerczach
  • Androstendion
  • Prolaktyna – jedną z przyczyn hiperandrogenizmu może być wysoki poziom prolaktyny (należy pamiętać o odpowiednim przygotowaniu do badania – przyjść na czczo, po dobrze przespanej nocy oraz zrezygnować z intensywnych treningów, stosunków seksualnych i stymulowania brodawek sutkowych)
  • Glukoza i insulina na czczo – przyczyna hiperandrogenizmu może również leżeć w nierozpoznanej hiperinsulinemii lub insulinooporności

 

Hiperandrogenizm – wzrost masy ciała

Hiperandrogenizm często współwystępuje z insulinoopornością, która zwiększa apetyt i powoduje ciągłe zmęczenie, przez co sprzyja przybieraniu na wadze. Charakterystycznym objawem jest gromadzenie się tkanki tłuszczowej w obrębie brzucha (otyłość typu brzusznego). Hiperandrogenizm może jednak rozwinąć się u szczupłych kobiet – często jest to hiperandrogenizm pochodzenia nadnerczowego.

 

Dieta w hiperandrogenizmie

Co najważniejsze, wydzielanie androgenów jest stymulowane przez wysoki poziom insuliny, dlatego dieta powinna bazować na produktach o niskim indeksie i ładunku glikemicznym. Warto zbogacić swoją dietę w produkty bogate w przeciwutleniacze, czyli owoce i warzywa o intensywnych kolorach, szczególnie owoce jagodowe i ciemnozielone warzywa liściaste. Do diety warto włączyć 1-2 porcje tłustych ryb morskich tygodniowo oraz bazować na tłuszczach roślinnych bogatych w kwasy tłuszczowe ALA (alfa-linolenowy) i GLA (gamma-linolenowy). Produkty bogate w te kwasy to oliwa, olej lniany, siemię lniane, orzechy włoskie, olej z wiesiołka.

hiperandrogenizm

Zioła a hiperandrogenizm – czy do diety na nadmiar androgenów włączyć zioła?

Hiperandrogenizm może mieć pochodzenie jajnikowe (testosteron, DHT) i/lub nadnerczowe (DHEA, DHEA-S). Najczęstszą przyczyną hiperandrogenizmu jajnikowego jest zespół policystycznych jajników, czyli PCOS. Przy wysokim poziomie androgenów można sięgnąć po zioła, wspierające regulację poziomu hormonów. Kluczowe jest jednak dobranie suplementacji do przyczyny podwyższonych androgenów. Zmagając się z hiperandrogenizmem można sięgnąć po napary z mięty pieprzowej, pokrzywy lub czystka. Z kolei wierzbownica drobnokwiatowa lub palma sabałowa to suplementy hamujące aktywność 5-alfa-reduktazy, czyli enzymu przekształcającego testosteron w DHT – najsilniejszy androgen. Należy jednak zachować ostrożność, jeśli przyjmujesz inne leki, a najlepiej skonsultować stosowanie ziół ze swoim lekarzem!

Tutaj znajdziesz artykuł, z którego dowiesz się więcej o diecie w hiperandrogenizmie.

 

Jak będzie przebiegała nasza współpraca?

  • Na początku skontaktuj się ze mną poprzez formularz kontaktowy lub napisz maila na magdalandowska@czestujsie.pl – otrzymasz ode mnie propozycje terminu pierwszej konsultacji oraz dane do opłacenia jej. Płatności należy dokonać przed konsultacją.
  • Drugim krokiem będzie wypełnienie formularza wywiadu dotyczącego stanu zdrowia, podejmowanego leczenia, codziennych nawyków oraz potrzeb i oczekiwań względem naszej współpracy.
  • Jeśli dysponujesz aktualnymi wynikami badań (max sprzed 3 miesięcy), poproszę Cię o przesłanie ich mailowo.
  • Każda nowa współpraca rozpoczyna się od konsultacji online poprzez Google Meets, Skype, Zoom, Messenger lub WhatsApp. Pierwsza konsultacja trwa ok 1.5 godziny. Konsultacja odbywa się w przyjaznej, partnerskiej atmosferze. Wychodzę z założenia, że rolą dietetyka jest pomoc w wypracowaniu indywidualnie dopasowanego i praktycznego planu działania – nie ocenianie czy krytykowanie. W ciągu 2 dni od konsultacji otrzymasz ode mnie podsumowanie spotkania z rozwinięciem poruszanych tematów oraz planem działania.

Konsultacja (pierwsze spotkanie) – 179 zł

Na konsultacji przeanalizuję Twoje wyniki badań oraz wytłumaczę jakie czynniki żywieniowe i pozażywieniowe wpływają na poziom hormonów androgenowych. Ustalimy realny plan działania, dopasowany do Twoich potrzeb i możliwości. Odpowiem też na wszystkie Twoje pytania, a po spotkaniu prześlę podsumowanie i materiały edukacyjne.

Konsultacja (kolejne spotkanie) – 129 zł

Jeśli będziesz tego potrzebować - ustalimy termin kolejnej wizyty. Na konsultacji podsumujemy dotychczasowe sukcesy, omówimy pojawiające się problemy i sposoby ich rozwiązania.

Możesz potrzebować dłuższej współpracy niż pojedyncza konsultacja. W takim wypadku zachęcam Cię do zapoznania się z ofertą pakietów. Pierwsza konsultacja jest zawarta w cenie pakietu!

  • Jeśli wybierzesz opcję współpracy z planem żywieniowym – w ciągu 7 dni od pierwszej konsultacji wyślę gotowy jadłospis mailowo. Plan żywieniowy zawiera dokładnie rozpisane składniki, przepisy, listę zakupów oraz tabelę wymienników produktów. Do jadłospisów dołączone będą materiały edukacyjne, dzięki którym nauczysz się samodzielnie komponować pełnowartościowe posiłki obniżające poziom androgenów. Jadłospis ma być formą wsparcia oraz narzędziem do nauki, jednak najważniejsza jest edukacja żywieniowa i praca nad wypracowaniem nawyków, które zostaną z Tobą na dłużej.
  • Współpraca zapewnia stały kontakt mailowy, poprzez Facebooka lub Instagram. Dzięki temu możemy na bieżąco przepracowywać pojawiające się trudności i problemy. Możesz przesyłać mi zdjęcia swoich posiłków lub zadawać pytania. Zawsze staram się odpisać tak szybko, jak to możliwe.